17 czerwca 2008 r. W ramach spotkań z cyklu „Historia zabytków techniki” Prezes Polskiego Towarzystwa Historycznego – Koło Powiatowe w Radziejowie pan Marek Szuszman i Dyrektor Radziejowskiego Domu Kultury pan Leszek Kalicki zorganizowali spotkanie z kolekcjonerem białej broni panem Stanisławem Górskim z Jastrzębia Zdroju. Pan Stanisław Górski białą broń a szczególnie szable kolekcjonuje już od wielu lat.

W swojej kolekcji posiada około 120 eksponatów. Ciekawostką tej kolekcji jest to, że większość eksponatów jest własnoręcznie przez pana Stanisława naprawiana i rekonstruowana. Bywa i tak, że pan Stanisław pozyska tylko część głowni czy samą rękojeść i powstanie z tego piękna szabla. Nie jest to więc replika broni ani oryginał, ale eksponat o znacznej rekonstrukcji. Trzeba tu zaznaczyć, że wszystkie prezentowane szable są zrekonstruowane po mistrzowsku. Podczas prelekcji pan Stanisław zaprezentował tylko niewielką część swoich zbiorów ale w zasadzie były tam wszystkie typy szabli polskich od „batorówki” po paradną oficerską szablę Wojska Polskiego w okresie międzywojennym wzór 1921-22. Były prezentowane także szable tureckie, pruskie, austriackie i rosyjskie. Pan Stanisław opowiadał o dziejach szabli z ogromną swadą i wielkim znawstwem, toteż zainteresowanie słuchaczy było duże. Oprócz historii szabli przedstawił również procesy technologiczne wytwarzania szabli w różnych krajach. Spotkanie znacznie się przedłużyło, ponieważ uczestnicy spotkania zadawali dużo pytań. Ciekawostką tej części spotkania może być to, że większość pytań zadawały kobiety. Na zakończenie spotkania uczestnicy mogli dokładnie zapoznać się z prezentowanymi szablami. Mimo groźnie brzmiących napisów „zakaz dotykania eksponatów” pan Stanisław pozwolił je dokładnie obejrzeć i poczuć ich wagę w ręku, co zresztą doskonale widać na prezentowanych zdjęciach. Do tego bardzo ciekawego spotkania mogło dojść, ponieważ pan Stanisław Górski jest ”komesem” Drużyny Rycerskiej w Jastrzębiu Zdroju a pan Leszek Kalicki pełni tą samą funkcję w Drużynie Rycerskiej w Radziejowie i z tego powodu spotkali się gdzieś na Turnieju Rycerskim i tam się poznali. Prezentowane szable można obejrzeć jeszcze przez kilka dni na wystawie w Radziejowskim Domu Kultury
Następne spotkanie z cyklu „Historia zabytków techniki” odbędzie się pewnie dopiero po przerwie wakacyjnej a jej tematem będą zabytki techniki, które w historii spełniały bardziej pokojową rolę niż szable.

Tekst: Jan Cybertowicz
Zdjęcia: Romuald Trzeciak